Geçici kayıp nedir?

Geçici kayıp üç faktörden dolayı meydana gelir:

1. Kripto piyasası oynaklığı
2. AMM fiyatlandırma algoritmaları
3. LP token geri alımı

Yüksek oynaklık dönemlerinde, bir likidite havuzuna yatırılan varlıkların piyasa fiyatları değişebilir.

Bu değişiklik, bir projenin belirli bir yol haritası kilometre taşına ulaşması, yeni ortaklıklar başlatması ve protokolün gelecekteki görünümünü etkileyen diğer faktörler gibi çeşitli nedenlerden kaynaklanabilir. 

Fiyat oynaklığı, varlığın fiyatının düşmesine neden olan olumsuz sonuçlardan da kaynaklanabilir. Kripto piyasaları değişken olabilir ve bir varlık hakkındaki duygular hızla değişir. Buna karşılık, bu fiyat değişiklikleri geçici kayba katkıda bulunabilir.

Çoğu AMM fiyatlandırma algoritması, havuzdaki varlıkların sabit bir 50/50 oranını korur, öyle ki her iki varlığın USD değeri aynı değere eşit olmalıdır.

Örnek olarak, toplam kilitli değeri (TVL) 100.000 $ olan bir ETH/DAI havuzu, mevcut ABD doları değeriyle 50.000 $ değerinde ETH ve 50.000 $ değerinde DAI içerecektir.

Bu oranı piyasaya uygun olarak sürdürmek için AMM fiyatlandırma algoritması, havuzdaki eşleştirilmiş varlıkların fiyatlarını otomatik olarak ayarlar.

Yüksek oynaklık dönemlerinde, bu durum bazen bir likidite havuzunda tutulan varlıkların fiyatlarının mevcut piyasa değerinden daha ucuz veya daha pahalı olduğu anlamına gelebilir.

Bu olduğunda, bu fark, likidite havuzlarından indirimli varlıkları çıkararak ve diğer eşleştirilmiş varlığı havuza ekleyerek kar elde etmeyi amaçlayan arbitraj yatırımcılarını çeker.

Arbitraj yatırımcıları, havuzdaki eşleştirilmiş varlıkların değerini mevcut piyasa fiyatlarıyla uyumlu tutarak kar elde etmek için bu sürece sürekli olarak katılırlar.

Bir likidite sağlayıcısı, eşleştirilmiş varlıklarını havuzdan çekmek istediğinde, LP tokenlerini yakmalıdır. 

LP tokenleri, bir LP'nin havuzdaki varlıkların yüzde payını temsil eder. LP'nin başlangıçta yatırdığı varlıkların tam miktarını temsil etmezler.

Bu faktör, LP'lerin yatırdıkları varlıkların tam olarak aynı miktarını geri alacaklarının garanti edilmediği anlamına gelir. Bunun yerine, geri aldıkları miktar, likidite havuzunun toplam değerine, o havuzda tutulan varlıkların fiyatlarına ve tam havuzdaki bireysel yüzde paylarının neye eşit olduğuna bağlıdır.

Geçici kaybın nasıl meydana gelebileceğinin karmaşık doğası, likidite havuzlarına katılmayı herhangi bir kripto yatırımcısı için önemli bir karar haline getirir.

Kripto alanına ilk girenler, likidite havuzlarına fon yatırmadan önce merkeziyetsiz finansın inceliklerini ve risklerini anlamalıdır.

Geçici kayıp, likidite sağlamayla ilişkili doğal bir risk olsa da, çeşitli stratejiler yatırımcıların ve likidite sağlayıcılarının bunun etkisini azaltmasına yardımcı olabilir:

• Çift seçimi: Daha az fiyat oynaklığına sahip dijital varlık çiftlerini seçmek, geçici kayıp riskini azaltabilir. Yüksek oynaklığa sahip çiftlerin önemli fiyat farklılıkları yaşama olasılığı daha yüksektir ve bu nedenle geçici kayıp riskini daha fazla taşırlar.
• Stabilcoinler: Likidite sağlayıcıları, tokenlerden birinin nispeten istikrarlı bir değere sahip bir stabilcoin olduğu stabilcoin çiftlerini tercih edebilir. Bu strateji, stabilcoinlerin daha az fiyat dalgalanması eğiliminde olması nedeniyle geçici kayıp riskini azaltır.
• Riskten korunma (Hedging): Bazı likidite sağlayıcıları, likidite sağladıkları tokenleri diğer platformlarda eş zamanlı olarak alıp satarak pozisyonlarını korurlar. Bu strateji, fiyat farklılıklarından kaynaklanan potansiyel kayıpları dengelemeye yardımcı olur. Daha fazla bilgi edinmek için Kraken Öğrenim Merkezi makalemiz olan Riskten Korunma Nedir? bölümüne göz atabilirsiniz.
• Getiri çiftçiliği ve teşvikler: Bazı platformlar, likidite sağlamaya karşılık yönetişim tokenleri gibi işlem ücretlerinin ötesinde ek ödüller sunar. Protokol tarafından sağlanan bu ek teşvikler, geçici kayıpların potansiyel risklerini dengelemeye yardımcı olabilir.
• Düzenli izleme ve ayarlama: Likidite havuzunun durumunu düzenli olarak kontrol etmek, geçici kaybın etkisini en aza indirmeye yardımcı olabilir. Bu süreçte çeşitli otomatik araçlar ve hizmetler yardımcı olabilir.
• Çeşitlendirme: Tek bir havuza likidite sağlamak yerine, birden fazla havuza ve kripto para birimi türüne çeşitlendirme yapmak, geçici kayıp riskini yaymaya yardımcı olabilir.
• Uzun vadeli bakış açısı: Likidite sağlayıcıları dijital varlıklarını uzun bir süre boyunca tutmaya istekliyse, geçici kayıplar sonunda işlem ücretleri ve tokenlerin değerlerindeki potansiyel artışla dengelenebilir.

Geçici kayıp, DeFi alanındaki tüm likidite sağlayıcılarının göz önünde bulundurması gereken bir kavramdır.

Geçici kaybın nasıl meydana geldiğine dair net bir anlayışın yanı sıra dikkatli bir risk yönetimi yaklaşımıyla, yatırımcılar ve likidite sağlayıcıları, merkeziyetsiz finansın gelişen dünyasına daha derinlemesine daldıkça geçici kaybın etkilerini en aza indirmek için çalışabilirler.

Geçici kaybın bir örneği şöyle görünebilir.

Bir DeFi kullanıcısı bir ETH/USDC havuzuna likidite sağlamak istiyor. Likidite sağlamak için, mevcut piyasa fiyatları göz önüne alındığında, her iki varlığın da eşit değerlerini likidite havuzuna yatırması gerekir.

Likidite sağlayıcısı havuza ETH yatırmak istediğinde ETH fiyatı 1.500 $ ise, yatırdığı her ETH coin için 1.500 $ değerinde USDC stabilcoini de katkıda bulunması gerekir.

Bu örnekte, likidite sağlayıcısının ETH/USDC likidite havuzuna 2 ETH ve 3.000 USDC yatırdığını varsayalım.

Ayrıca, likidite havuzunun toplamda 40 ETH ve 60.000 USDC tuttuğunu, yani kullanıcının yatırdığı varlıkların havuzun toplam değerinin %5'ine eşit olduğunu varsayalım.

Zamanla, ETH fiyatı USDC'ye kıyasla değer olarak değişebilir. Bu örnek için, ETH'nin piyasa fiyatının iki katına çıktığını ve şimdi 3.000 USDC değerinde olduğunu varsayalım.

Artık ETH'nin piyasa fiyatı ile likidite havuzundaki ETH fiyatı arasında önemli bir fark var.

Bazı yatırımcılar arbitraj fırsatını fark eder ve indirimli ETH coinlerini çıkarmak için havuza USDC eklemeye başlar. Sonunda, havuz yeniden dengelenir ve havuzda kalan ETH'nin toplam değeri, USDC'deki değeriyle aynı olur.

Ancak, arbitrajcılar havuzu yeniden dengeledikten sonra, havuz şimdi 28,28 ETH ve 84.852,81 USDC içeriyor.  Yeni fiyatı 3.000 $ olan 28,28 ETH, 84.852,81 $'a eşittir, bu da havuzdaki USDC tokenlerinin sayısıyla aynı değerdir.

Herkes, çevrimiçi geçici kayıp hesaplayıcılarını kullanarak potansiyel likidite madenciliği riskini hesaplayabilir.

Likidite sağlayıcısı havuzdaki payını çekmeye karar verseydi, kripto varlıklarını elinde tutmuş ve havuza likidite sağlamamış olsaydı elde edeceği duruma kıyasla %5,72'lik bir kayıp yaşayacaktı.

Ancak, havuz içinde yapılan işlemlerden elde edilen ücretlerin bir kısmını da kazanacaktı. Likidite sağlamak için ne kadar kazandığına bağlı olarak, bu ücretler geçici kaybın neden olduğu etkiyi dengeleyebilir veya dengelemeyebilir.

Geçici kaybın "geçici" olduğunu belirtmek önemlidir, çünkü yalnızca kullanıcı likiditesini fiyatlar olumsuz yönde hareket ettiğinde çektiğinde gerçekleşir. Kullanıcı beklerse ve fiyatlar geri döner veya dengelenirse, geçici kayıp azalabilir veya ortadan kalkabilir.

Geçici kaybı ve merkeziyetsiz finansın heyecan verici dünyasını öğrendiğinize göre, kripto yolculuğunuzda bir sonraki adımı atmaya hazır mısınız?

Kraken, DeFi ekosistemini şekillendiren önde gelen kripto para birimlerini alıp satmanıza olanak tanır.

Merkeziyetsiz finansın heyecan verici dünyasına başlamak için bugün Kraken hesabınıza kaydolun.