Bitcoin NFT'leri: Ordinal'ler nedir?

Bitcoin ve değiştirilemez tokenler (NFT'ler) uzun ve iyi belgelenmiş bir geçmişe sahiptir.

Aslında, NFT'lerin teknik temelleri 2012 yılına dayanmaktadır. Blok zinciri teknolojisinin ilk yıllarında, Bitcoin blok zincirine dayalı bir deney, topluluğun dikkatini çekti.

Ethereum'un ortaya çıkışından çok önce, yaratıcısı Vitalik Buterin, Yoni Assia, Lior Hakim ve Meni Rosenfeld ile birlikte bir makale yazdı. Belge, Bitcoin teknik incelemesinde ilk kez ana hatları çizilen eşler arası elektronik nakit sisteminin ötesinde Bitcoin'in faydasını genişletme yöntemi olan "Renkli Coinler" adlı bir konsepti özetliyordu. 

Renkli Coinler teknik incelemesi, Bitcoin ağının günümüzde NFT'lerin kullanıldığına benzer bir şekilde nasıl kullanılacağına dair bir vizyon ortaya koydu.

Vaatlerine rağmen, Renkli Coinler projesi piyasada ilgi görmedi. Ancak, kamuya açık bir blok zinciri defterinde varlıkları tokenize etme potansiyelini sergiledi. Bu fikir, NFT'ler, oyna-kazan oyunları ve metaverse gibi kripto ve blok zinciri teknolojisinin alternatif kullanımlarının yükselişine istikrarlı bir şekilde yol açacaktı.

On yıl sonra, bir kişi Renkli Coinler'in kaldığı yerden devam etti ve Bitcoin'deki NFT'ler konseptini yeniden icat etti. 

Bitcoin ordinals olarak bilinen bu sistem, her türlü veriyi doğrudan Bitcoin blok zincirinde kalıcı olarak depolamak için yeni bir sistemi temsil ediyor.

Bitcoin ordinals, Bitcoin blok zincirindeki bireysel satoshilere (SAT'ler) dijital içerik eklemek için yeni bir sistemi temsil eder. Bunu yeni nesil bir Renkli Coinler protokolü olarak düşünebilirsiniz.

Yazılım mühendisi Casey Rodarmor, 2022'de bitcoin ordinals'ı "Bitcoin'i tekrar eğlenceli hale getirmek" amacıyla geliştirdi.

Bitcoin ordinals'ın üç bileşeni vardır: 

• Sıra teorisi (Ordinal theory)
• Ord yazılımı (Ord software)
• Sıra yazıtları (Ordinal inscriptions)

Sıra teorisi, dolaşımdaki her bir bitcoin satoshisini benzersiz bir şekilde numaralandıran sisteme verilen addır. 

Her bir bitcoin 100 milyon satoshi biriminden oluşur. Dolaşımda yaklaşık 20 milyon bitcoin ile bu, dolaşımda yüzlerce trilyon satoshi olduğu anlamına gelir.

Satoshiler hakkında daha fazla bilgi edinmek veya farklı miktarlardaki satoshilerin ne kadar değerli olduğunu görmek isterseniz, daha fazla bilgi edinmek için Satoshi'den USD'ye Dönüştürücü'müzü inceleyebilirsiniz.

Bir satoshiye atanan her sayıya "sıra numarası" denir.

Satoshiler, ilk çıkarıldıkları ve dolaşıma girdikleri sıraya göre numaralandırılır. Sıra teorisine göre, satoshinin dolaşıma girdiği zamana dayalı bu format "tam sayı gösterimi" olarak bilinir.

Ancak, resmi sıra teorisi genel bakış belgesi, bitcoin ordinals'ın kullandığı benzersiz numaralandırma sistemini temsil etmenin başka yollarını sunar: 

• Ondalık gösterim: Blok yüksekliği numarası, ardından blok içindeki satoshinin numarası.
• Derece gösterimi: Bir satoshinin doğal değerlerine dayalı bir nadirlik derecelendirme puanı.
• Yüzdelik gösterim: Satoshinin Bitcoin arzındaki konumu, yüzde olarak ifade edilir.
• Ad: a'dan z'ye karakterler kullanılarak sıra numarasının bir kodlaması.

Bu şekilde, her satoshinin kendi nadirlik seviyesi vardır. 

Örneğin, bloğundaki ilk satoshi, zorluk ayarlamasından sonraki ilk satoshi, bir bitcoin yarılanması döngüsünden sonraki ilk satoshi vb. diğer satoshilerden daha nadir ve dolayısıyla potansiyel olarak daha arzu edilir kabul edilir.

Bunu açacak olursak, sıra teorisi kendi satoshi nadirlik sıralama sistemini oluşturmuştur:

Bitcoin ordinals'ın piyasaya sürülmesinden kısa bir süre sonra, kripto topluluğu üyeleri arasında hararetli bir tartışma başladı.

Bir tarafta, destekçiler Bitcoin dijital eserlerinin Bitcoin ağı için umut vadeden bir atılım olduğunu müjdeledi. Birçoğu, merkeziyetsiz bir dosya depolama sisteminin tanıtılmasının Bitcoin'in daha önce sahip olmadığı önemli bir fayda sunduğunu düşündü. Ordinal'lerin Bitcoin'i yeni bir kullanıcı grubuna daha erişilebilir hale getirdiğini hissettiler.

Ancak, diğer birçok kişi Bitcoin'in blok alanını anlamsız sanat eserleri, memler ve diğer verilerle doldurma olasılığına öfkelendi. Bunun sonunda tüm Bitcoin kullanıcıları için artan ücretlere ve daha yavaş işlem sürelerine yol açacağından korkuyorlar.

Bu endişeler, Ocak ve Nisan 2023 arasında yeni yazıtların artmasıyla Bitcoin işlemlerinin önemli ölçüde artmasının ardından geçerli oldu. Blok zinciri ağ etkinliği de o kadar yüksek seviyelere ulaştı ki bazı borsalar para çekme işlemlerini durdurmak zorunda kaldı.

Birçok Bitcoin geliştiricisi, yazıtların ağ ücretleri ve tıkanıklık üzerindeki zararlı etkileri hakkında endişelerini dile getirerek sansür eylemi yapılmasını talep etti.

Tartışma devam ediyor ve her iki taraf da yakın zamanda geri adım atma belirtisi göstermiyor.

Bu karmaşık bir konu, bu nedenle bitcoin ordinals'ı çevreleyen nüansları ve bunlara nasıl davranılması gerektiğine dair farklı bakış açılarını daha iyi anlamak isterseniz, blog yazımızı inceleyebilirsiniz: Ordinals: Ethereum ve Bitcoin maksimalistleri için ortak bir zemin mi?

Bitcoin satoshilerine veri eklemeye başlamak için kullanıcıların öncelikle bir Bitcoin tam düğümü indirip çalıştırması gerekir. Bu süreç, Bitcoin Core'u indirmeyi ve Bitcoin blok zinciriyle senkronize olmayı gerektirir.

Bitcoin Core'u indirmek kullanıcılara bir Bitcoin cüzdanı da sağlayacaktır. Ancak, kullanıcıların bitcoin satoshilerine değiştirilemez nitelikler kazandırmak için Ord yazılımını indirmeleri gerekecektir.

Bu aşamada, ordinals kullanırken Bitcoin NFT'lerinin özellikle "dijital eserler" olarak adlandırıldığını belirtmek de önemlidir. İsim, daha yaygın kullanılan "NFT" kısaltmasından farklı olsa da, Bitcoin dijital eserleri diğer zincir üstü NFT dijital varlıklarına son derece benzer bir şekilde hareket eder.

Ord yazılımını indirdikten sonra, kullanıcılar istedikleri her türlü veriyi bireysel satoshi birimlerine ekleyebileceklerdir. Bu sürece "yazma" denir ve yazılan satoshi birimlerine "yazıtlar" denir.

Ord gezgini kullanılarak, herkes Bitcoin topluluğu üyeleri tarafından zaten yazılmış on milyonlarca satoshi birimini görüntüleyebilir.

Sıra yazıtları tamamen zincir üzerindedir ve bir taproot işleminin komut dosyası içinde saklanır. 

NFT ile ilişkili tüm medya ve meta verilerini saklama süreci, Ethereum, Solana, Polygon ve NFT'ler için diğer popüler blok zincirlerindeki en yaygın NFT koleksiyonlarının çoğundan farklıdır.

Genellikle, Ethereum blok zinciri yalnızca bir NFT'nin kaydını zincir üzerinde saklar. Bu arada, NFT ile ilişkili medya dosyası tipik olarak blok zincirinde değil, internetin başka bir yerinde bulunur.

CryptoPunks ve CrypToadz gibi yalnızca birkaç NFT koleksiyonu hem medyayı hem de NFT'yi doğrudan zincir üzerinde saklar.

Yazıtçılar başlangıçta her satoshiye ses dosyası, resim vb. gibi 4 megabayta (MB) kadar veri ekleyebilirlerdi. Ancak, 2023'te özyinelemeli yazıtların tanıtılmasının ardından, yazıtlar artık diğer mevcut yazıtlardan veri çağırabilir.

Bu atılım, kullanıcıların her satoshi ile ilişkilendirebileceği veri miktarının teorik sınırını önemli ölçüde genişletti. Bu, video oyunlarının ve zincir üstü yazılım uygulamalarının Bitcoin blok zincirinde var olmasına izin vermek gibi daha fazla yeniliğe olanak sağladı.

Şubat 2023'te Bitcoin blok zincirine yazılan Kraken ordinal'ini kendiniz inceleyin.

Kraken henüz bitcoin ordinals'ı desteklemese de, Bitcoin ekosistemine yatırım yapmaya başlamak için uygun ve verimli bir yol sunuyoruz.

Kripto yolculuğunuzun bir sonraki adımına devam etmeye hazır mısınız? Kraken ile bugün başlayın.