Czym są zdecentralizowane finanse (DeFi)?

Termin zdecentralizowanych finansów lub DeFi odnosi się do sektora protokołów i aktywów opartych na blockchainie. Jeśli obracasz się w świecie kryptowalutowym od jakiegoś czasu, prawdopodobnie termin ten jest Ci znany.

DeFi to ekosystem zdecentralizowanych aplikacji (dApps), które oferują różne usługi finansowe typu peer-to-peer, od handlu po udzielanie i zaciąganie pożyczek.

To, co odróżnia te aplikacje od scentralizowanych usług, to fakt, że działają one niemal całkowicie autonomicznie i bez potrzeby korzystania z jakiegokolwiek pośrednika finansowego.

To właśnie ostatecznie pozwala zdecentralizowanym finansom na umożliwienie ludziom nie tylko dokonywania transakcji, ale także wykonywania wszelkiego rodzaju usług finansowych w sposób całkowicie oparty na systemie peer-to-peer.

Usługi DeFi zapewniają kilka kluczowych zalet w porównaniu z tradycyjnymi aplikacjami innych firm, w tym fakt, że są

• Automatyczne: Użytkownicy mogą uzyskać dostęp do usług DeFi 24/7 bez długotrwałych procesów zatwierdzania narzucanych przez tradycyjne podmioty finansowe.
• Demokratyczne: Użytkownicy mogą uczestniczyć w procesie zarządzania tymi usługami (może to obejmować na przykład możliwość głosowania nad oprocentowaniem).
• Bez uprawnień: Użytkownikom nie można odmówić dostępu do usług DeFi arbitralnie lub z powodu niesprawiedliwych regulacji.
• Bez zaufania: Użytkownicy nie muszą pokładać zaufania w scentralizowanych instytucjach lub jakiejkolwiek pojedynczej osobie podczas korzystania ze zdecentralizowanych aplikacji.

Więcej informacji na temat zaawansowanych sposobów korzystania z DeFi można znaleźć w naszym artykule pt. Co można zrobić z DeFi?

Zdecentralizowane finanse (DeFi) zyskały znaczną popularność w ostatnich latach, jednak wiążą się również z kilkoma wadami i zagrożeniami.

• Zagrożenia związane z bezpieczeństwem: Platformy DeFi polegają na kontraktach smart w celu automatyzacji transakcji finansowych. Chociaż kontrakty smart zostały zaprojektowane tak, aby były bezpieczne, nie są one odporne na luki i błędy. Naruszenia bezpieczeństwa, włamania i nadużycia miały miejsce w przestrzeni DeFi, prowadząc do znacznych strat finansowych dla użytkowników.

• Złożoność i bariery techniczne: Platformy DeFi często wymagają od użytkowników pewnego poziomu wiedzy technicznej i znajomości technologii blockchain. Konfigurowanie portfeli, interakcja z kontraktami smart i zarządzanie kluczami prywatnymi może stanowić wyzwanie dla osób, które nie są orientują się w tych tematach.

• Zmienność i ryzyko związane z cenami: Tokeny i aktywa DeFi często wiążą się z ekstremalnymi wahaniami cenowymi. Wiele projektów DeFi emituje własne tokeny, które mogą doświadczać gwałtownych wahań cenowych ze względu na takie czynniki, jak handel spekulacyjny, brak równowagi płynności i nastroje rynkowe.

Aby uzyskać więcej informacji, zapoznaj się z artykułem pt. Jak zapewnić sobie bezpieczeństwo na rynku DeFi?

Istnieją trzy kluczowe elementy zdecentralizowanych aplikacji finansowych:

• Publiczny blockchain
• Kryptowaluta
• Kontrakty smart

Technologia Blockchain zapewnia rozproszony, przejrzysty system rejestrujący do zapisywania wszystkich danych związanych z dApp. Każda sieć blockchain zarządzana jest przez własną społeczność wolontariuszy, zwanych „węzłami”. Węzły są rozmieszczone na całym świecie i może to być dowolna osoba.

Węzły wykorzystują swoje komputery do wykonywania kluczowych zadań, takich jak przechowywanie i walidacja nowych transakcji dApp i danych kontraktów smart. Wszystkie węzły przestrzegają ścisłych zasad zakodowanych w protokole każdego łańcucha bloków.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o tym, jak działają blockchainy, zapoznaj się z naszym artykułem w Centrum wiedzy Kraken pt. Czym jest technologia blockchain?

Zamiast budować blockchain od podstaw dla każdej nowej aplikacji dApp, wielu programistów tworzy swoje aplikacje na bazie istniejących sieci blockchain.

Takie posunięcie pozwala zaoszczędzić czas i pieniądze, a także umożliwia interoperacyjność aplikacji dApps z innymi aplikacjami zbudowanymi na tym samym łańcuchu. Bardziej ugruntowane sieci blockchain oferują również duże społeczności użytkowników oraz większe bezpieczeństwo niż nowo utworzone sieci.

Ethereum, Solana, Polkadot i Cardano to niektóre z największych blockchainów obsługujących obecnie usługi DeFi.

Natywne tokeny krypto często zasilają te sieci blockchain i zachęcają użytkowników do udziału w ich prowadzeniu.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o tym, jak działają kryptowaluty, zapoznaj się z naszym artykułem w Centrum wiedzy Kraken pt. Czym jest kryptowaluta?

Użytkownicy muszą uiszczać opłaty denominowane w natywnej kryptowalucie blockchain, aby wykonywać wszelkie czynności związane z aplikacjami dApp.

W przypadku aplikacji dApps zbudowanych na Ethereum użytkownicy uiszczają opłaty za pomocą kryptowaluty Ether (ETH). W przypadku Cardano opłaty są denominowane w natywnej kryptowalucie platformy Ada (ADA) i tak dalej.

W niektórych przypadkach tokeny te mogą mieć dodatkowe funkcje.

Przykładowo, tokeny zarządzające są rodzajem kryptowaluty, która przyznaje posiadaczom ważone prawa głosu w zakresie zarządzania protokołem i podejmowania decyzji w zakresie przyszłego kierunku strategicznego.

Aplikacje dApps osiągają swoją autonomię dzięki wykorzystaniu kontraktów smart zamiast ludzkich pośredników. Kontrakty smart to samowykonujące się programy komputerowe, które automatycznie wypełniają zobowiązania umowne między dwiema stronami, gdy spełnione są z góry określone czynniki.

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o tym, jak działają kontrakty smart, zapoznaj się z naszym artykułem w Centrum wiedzy Kraken pt. Czym są kontrakty smart?

Programy kontraktów smart są przechowywane w blockchainach. Platformy kontraktów smart, takie jak Ethereum, wykorzystują symulowane środowiska komputerowe zwane maszynami wirtualnymi do odczytywania i wykonywania tych specjalnych typów programów.

Węzły uruchamiają program maszyny wirtualnej podczas walidacji transakcji obejmujących kontrakty smart. Maszyna wirtualna zapewnia, że kontrakty smart wdrożone na blockchainie generują prawidłowe transakcje zgodnie z zasadami protokołu.

Doskonałym przykładem dApp w praktyce jest aplikacja DAI DeFi.

DAI pozwala użytkownikom „zablokować” kryptowalutę w kontrakcie smart działającym na blockchainie Ethereum. Użytkownicy deponują te środki jako zabezpieczenie w celu wygenerowania nowych tokenów DAI, które zasilają usługę pożyczkową. Użytkownicy mogą wziąć te nowo wymintowane tokeny DAI i handlować nimi lub wdrożyć je na innych platformach DeFi, aby uzyskać zyski. Projekt ten zapewnia inwestorom płynność bez konieczności bezpośredniego pozbywania się ETH.

Gdy użytkownik chce odzyskać zablokowane aktywa, po prostu zwraca DAI i płaci niewielką opłatę odsetkową.

Wraz z rozwojem protokołów DeFi, zrozumienie różnych klas problemów, które te projekty próbują rozwiązać, staje się pomocne.

Kryptowaluty DeFi koncentrujące się na udzielaniu pożyczek umożliwiają użytkownikom zaciąganie pożyczek za pomocą oprogramowania komputerowego, eliminując potrzebę zaufanego pośrednika.

Projekty te, oparte na kodzie, a nie papierowych umowach, automatyzują margines utrzymania pozycji i stopy procentowe wymagane przy udzielaniu pożyczek. Pozwala to między innymi na automatyczną likwidację, jeśli salda spadną poniżej określonego wskaźnika zabezpieczenia.

Chociaż każdy protokół udzielania pożyczek ma inne niuanse, generalnie działają one w podobny sposób.

Na przykład, istnieją zazwyczaj dwa rodzaje użytkowników: Ci, którzy pożyczają swoje tokeny protokołowi, zapewniając mu płynność, oraz Ci, którzy te tokeny pożyczają.

Osoba, która chce udzielić pożyczki w formie kryptowalut, wysyła te tokeny na adres kontraktu smart kontrolowanego przez protokół i otrzymuje nagrody obliczane na podstawie pożyczonej kwoty.

Pożyczkobiorcy natomiast wpłacają zabezpieczenie w postaci kryptowaluty. Kontrakt smart dApp pozwala im następnie pożyczać kryptowaluty jako procent zaksięgowanej wartości.

Jeśli protokoły działają zgodnie z przeznaczeniem, użytkownicy mogą łatwo pożyczać kryptowaluty, a pożyczkodawcy lub dostawcy płynności mogą zarabiać odsetki od zdeponowanych aktywów.

Przykładami protokołów udzielania pożyczek są Aave, Compound i Yearn. finance.

Giełdy zdecentralizowane (DEX) pozwalają użytkownikom na wymianę aktywów krypto bez potrzeby korzystania z zarządzanej przez stronę trzecią księgi zleceń, umożliwiając prawdziwy handel typu peer-to-peer.

Mechanizm zwany „automatycznym animatorem rynku” jest stosowany w celu ułatwienia tego typu transakcji.

Zamiast scentralizowanego oprogramowania łączącego kupujących i sprzedających, wolontariusze (zwani dostawcami płynności) deponują własne aktywa w określonych pulach. Te pule aktywów są następnie dostępne dla innych do handlu.

Na przykład, ktoś, kto chce wymienić swoje tokeny Chainlink (LINK) na Ether (ETH), może to zrobić w puli płynności ETH/LINK.

Opłaty transakcyjne pobierane od traderów są proporcjonalnie rozdzielane między dostawców płynności, rekompensując im ich usługi. W zamian traderzy mogą natychmiast realizować transakcje bez konieczności oczekiwania na odpowiedniego kontrahenta.

Zaawansowany algorytm równoważenia w połączeniu z traderami arbitrażowymi zapewnia, że ceny aktywów w każdej puli odzwierciedlają aktualne ceny rynkowe.

Kolejną ważną zaletą rynku DEX jest to, że żaden scentralizowany podmiot nie przechowuje środków użytkowników. DEX są całkowicie niezależne. Każdy użytkownik łączy swój własny portfel kryptowalutowy z platformą, utrzymując kontrolę nad własnymi kluczami prywatnymi.

Oznacza to, że środki użytkowników nie są narażone na kradzież za pośrednictwem tych samych wektorów, które są wykorzystywane do hakowania giełd scentralizowanych. Jednak użytkownicy DEX nadal mogą stracić fundusze w inny sposób, dlatego ważne jest, aby podejmować środki ostrożności w celu zapewnienia bezpieczeństwa krypto.

Przykładami zdecentralizowanych giełd są Uniswap, dYdX i Curve.

Rynki instrumentów pochodnych umożliwiają kupującym i sprzedającym wymianę kontraktów w oparciu o oczekiwaną przyszłą wartość aktywów. Aktywa te mogą być dowolne, od kryptowalut po przyszłe wyniki zdarzeń lub rzeczywiste akcje i obligacje.

W protokołach takich jak Synthetix, użytkownicy mogą handlować rzeczywistymi aktywami, takimi jak akcje, waluty i metale szlachetne w formie tokenów na Ethereum.

W innych protokołach, takich jak Augur, użytkownicy obstawiają wyniki wydarzeń. Dzięki Augur użytkownicy mogą tworzyć i wymieniać „udziały” reprezentujące część wartości wyników, takich jak wybory lub wyniki sportowe.

Protokoły takie jak dYdX oferują użytkownikom możliwość handlu margin na tokenach, umożliwiając inwestorom lewarowanie krótkich lub długich pozycji na różnych rynkach.

Kraken umożliwia kupowanie, sprzedawanie i handlowanie przodującymi kryptowalutami, które kształtują ekosystem DeFi.

Zarejestruj się, aby otworzyć konto Kraken już dziś i rozpocznij przygodę w ekscytującym świecie zdecentralizowanych finansów.